باور کن بسیکا، تنهایی ظرف ندارد. آدمها نمیتوانند تنهایی هم را پُر کنند، اینجور چیزها را فقط باید حل کرد، در حرف، در خنده، در راهرفتن حل کرد. تنهایی پایان ندارد، تا دلت بخواهد عمیق است، کاری هم از دستِ ما برنمیآید. میدانی بسیکا، ما به بد چیزی محکوم شدهایم.
گویا فاکنر عنوان «خشم و هیاهو» را از این جمله گرفته. خب، خواندن همین جمله کافی است که هوس دوبارهخوانی این کتاب به سرم بیفتد.
همیشه هم اینقدر ناگهانی به خبر نمیخوری. که مثل کارتونها با کله بروی توی در و دو بُعدی شوی و گیج شوی. گاهی مثلاً میگویند طرف مریض شده و بعد خبرش را میشنوی، گاهی هم گوشهی روزنامه میخوانی. خب، باید عادت کرده باشی که ستون بغلی روزنامه از این خبرها بزند. مگر کم زده است؟ ولی اینکه یک روز صبح بیدار شوی و بروی سر کلاس و بعد بیفتی به سه روز پیش خواندن و تهِ یک پست مثلاً سرخوش برسی به خبر، خب، انصاف نیست.
میدانم که زیادهروی کردهام. همهی این خطکشیها و حرفزدنها و نوشتنها بیخود است. میدانی؛ وقتی میبینم نوشتههایم به جایی نمیرسد، وقتی از بحثها و حرفها فقط خستگی برایم میماند، داغتر میشوم، تندتر میروم، صریحتر مینویسم. من میگفتم و مینوشتم که مجبور نشوم قبول کنم کم آوردهام. ولی -خودم را که نمیتوانم گول بزنم- کم آوردهام. جلوی همهی آدمها و چیزهایی که خیلی خیلی از من دورند، کم آوردهام.
